Wanneer ben je een gezin?

Wanneer ben je een gezin?
Je leefsituatie een gezin noemen. Dat is niet voor iedere ouder vanzelfsprekend. Dit werd mij duidelijk tijdens de door mij georganiseerde eerste bijeenkomst : ‘ouders in gesprek over ouderschap’ waarin het thema ‘dit is mijn gezin’ centraal stond. Jezelf afmeten aan een standaardgezin maakt het ouders moeilijk om de eigen leefsituatie als een gezin te ervaren.

Standaardgezin versus jouw gezin
Tijdens het gesprek werd een normgezin geschetst: man, vrouw en twee kinderen. Maar wat als jouw gezin niet aan dit beeld voldoet? Noem je jouw situatie ook een gezin als je tegen wil en dank een eenoudergezin bent geworden? Ben je een gezin als je kind afwisselend bij jou en bij zijn vader of moeder woont? Je leefsituatie als gezin benoemen bleek niet vanzelfsprekend voor elke ouder.

Definitie gezin
Wat is nu een gezin? Midden jaren negentig was dit een hot item in een debat in de politiek en de media. Dit resulteerde in een veranderende beleidsdefinitie die in 1996 werd geïntroduceerd. Het toenmalige eerste Paarse kabinet omschrijft het gezin als: ‘elk leefverband van één of meer volwassenen die verantwoordelijkheid dragen voor de verzorging en opvoeding van één of meer kinderen’. Dit is een vergaande verandering want daarvoor was een gezin een gehuwd stel met of zonder kinderen. Het is echter niet langer de juridische vorm die een gezin kenmerkt, maar een gezinspraktijk: het grootbrengen van kinderen.

De ervaringskant van het gezin
Tijdens de bijeenkomst met ouders vorige week bleek dat deze verschuiving van de vorm naar de inhoud van het gezinsleven ook in de praktijk plaats vond. Als je als ouders je situatie vergelijkt met het hierboven beschreven standaardgezin dan voelt in deeltijd samenwonen met je kind misschien te mager om daar het etiket gezin op te plakken. Maar kijk eens vanuit je positie als ouder en je inzet en intenties om je kind zo goed mogelijk groot te brengen. Ja, dan voelt het wel degelijk als een gezin: jouw gezin om precies te zijn.

Zie: Het Ouderschapsspel