Handleiding Houding & Handelen bij (vermoedens van)kindermishandeling

Handleiding Houding & Handelen bij (vermoedens van) kindermishandeling
Het normaliseren van het gesprek over kindermishandeling
auteurs:  Lienja van Eikeren & Margreth Hoek

Tegen kindermishandeling

Vandaag de dag is er veel maatschappelijke aandacht voor kindermishandeling. De landelijk uitgedragen visie op de aanpak van het probleem betreft een stevige norm: kindermishandeling mag niet en moet stoppen. Aandacht voor kindermishandeling in de media en publiekscampagnes gaat vooral over zeer ernstige gevallen waarmee de urgentie van het probleem wordt aangegeven. Dat is belangrijk want de gevolgen van kindermishandeling zijn op korte én lange termijn zeer ernstig. Deze eenzijdige benadering maakt het eenvoudig is om tegen kindermishandeling te zijn, maar maakt het moeilijk oog te krijgen voor het perspectief van de ouders. Hoe is het voor hen?

Hoe is het voor ouders als het thuis misgaat….

Iedereen komt obstakels tegen in zijn leven, dus ook ouders bij het grootbrengen van hun kinderen. Wanneer een ouder problemen heeft, bijvoorbeeld omdat er sprake is van relatieproblemen, financiële problemen, verslavingsproblematiek of een psychiatrische stoornis, en zich staande probeert te houden, zal er minder zorg en aandacht zijn voor de kinderen. Dit kan leiden tot verwaarlozing. En juist deze vorm van kindermishandeling komt het meest voor én wordt het minst herkend. Niet elke ouder realiseert zich wat de gevolgen zijn van verminderde aandacht, zorg of andere vormen van ‘mis’handeling en als dit wel het geval is, hebben zij ondersteuning nodig om eventueel schadelijk gedrag te veranderen. In die gevallen schiet het stellen van een norm tekort.

Ouders zwijgen en durven geen hulp te zoeken

Ouders worden beïnvloed door het eenzijdige beeld van kindermishandeling. Zij zijn sowieso terughoudend om te praten wanneer het thuis misgaat. Vrijwel elke ouder heeft het beste voor met zijn of haar kind en het is bijzonder pijnlijk als het niet lukt om je kind te beschermen, of de zorg te bieden die het nodig heeft. Soms delen ouders wel ervaringen over wat per ongeluk misging: een val van de commode, een natte baby die uit je vingers glipt, een kast die omviel. Maar de situaties waarin ouders zelf de mist ingaan, waarin ze uit hun slof schieten, iets onvergeeflijks zeggen, een kinderarmpje te hard vastpakken, een kind ongelukkig valt omdat je hand uitschiet, die situaties worden verzwegen. Ze zijn te pijnlijk

Het gesprek over kindermishandeling normaliseren

En wat zullen anderen wel niet denken of zeggen? Wordt hun handelen als kindermishandeling gezien? Ouders zwijgen en zoeken geen hulp, want voor je het weet raak je je kind kwijt. Zo raken ouders in een isolement en daarmee dieper in de problemen omdat durven praten over je problemen helpt om weer overzicht te krijgen. De Handleiding Handleiding Houding & Handelen bij (vermoedens van) kindermishandeling beschrijft hoe je als wijkgerichte professionals in 10 bijeenkomsten een solidaire gemeenschap vormt rond ouders die zo in de knel zijn geraakt dat het ze (even) niet meer lukt voor hun kinderen te zorgen zoals ze dat eigenlijk zouden willen. De ouderschapstheorie van Alice van der Pas vormt de basis van het gedachtegoed in de handleiding. Je leert naast de ouder te staan en het gesprek over kindermishandeling te normaliseren.

Deze handleiding is geschreven door Lienja van Eikeren en Margreth Hoek en is ontwikkeld met de deelnemers van werk-leergemeenschappen in Wolvega en Aldlân.