Hoe meet je overwaardering door ouders?

Hoe meet je overwaardering door ouders?

Ouder ziet kind te positief, las ik in De Volkskrant van 13 november 2014. Een psycholoog heeft onderzoek gedaan naar overwaardering van hun kind door ouders. De conclusie is dat het gros van de ouders hun kinderen te positief zien. Ik zie daar niet direct een probleem in want mij lijkt het een gezonde houding waarmee ouders de emotionele achtbaan van een kind grootbrengen kunnen blijven doorstaan. Maar, nee overwaardering kan voor het kind problematisch zijn. En het onderzoek introduceert de ouder met narcistische trekjes die zichzelf en hun kind specialer vinden dan anderen. Om hoeveel ouders het gaat, meldt het artikel niet. Als onderzoeker ben ik benieuwd naar de onderzoeksopzet.

Kennis over het kind
Via een vragenlijst is bij de ouders het inzicht in de kennis van hun kind op het gebied van literatuur en geografie gemeten. Op dat moment trokken de denkrimpels in mijn voorhoofd. Vreemd. Als ouder kun je daar geen goed zicht op hebben want het aanleren en monitoring van deze kennisoverdracht hebben we als samenleving gedelegeerd aan het onderwijs. Als iemand zicht heeft op de geografische kennis van een kind, dan is het de docent. Bij de literatuur ligt dat iets genuanceerder omdat lezen vaak thuis en soms ook op school gebeurt. Ik vraag me dan ook af of deze vragenlijst wel een adequaat meetinstrument is naar ouderlijke overwaardering.

De mythe van de alwetende ouder
De onderzoeksopzet doet me denken aan een onderzoek van het tijdschrift J/M naar de kennis van ouders over de seksuele activiteiten van hun kinderen waaruit bleek dat ouders die onderschatten (Zie mijn blog: Duh, natuurlijk weet je als ouder niet of je puber tongzoent!). Deze onderzoeken delen de veronderstelling dat de wenselijke ouder als een alwetende verteller kennis heeft van wat zijn of haar kind weet, doet en voelt. De onderzoekers doen net of ouder en kind een eenheid vormen, terwijl het toch echt om twee afzonderlijke mensen gaat. Het onderzoek staat haaks op de alledaagse ouderpraktijk waarin ouders door middel van observatie, vragen stellen en heel veel giswerk met vallen en opstaan hun opvoedgedrag timen en doseren. Ik denk dan ook dat een andere onderzoeksaanpak nodig is om houdbare uitspraken te kunnen doen over ouders en opvoedgedrag. Verder vermoed ik dat we een nieuwe term rijker zijn waarmee ouders in een hokje kunnen worden geplaatst: naast de verwennende ouder, de overbezorgde ouder hebben we nu ook de ouder met narcistische trekjes.

Zie ook:
Creëer je door te verwennen verwende kinderen
De nieuwe hype verwennende ouders